Chào anh em ZolaChat,
Đêm nay Hà Nội se lạnh, cái rét đầu mùa của những ngày cuối năm 2023 gõ cửa sổ phòng trọ khiến mình bất giác phải với tay lấy chiếc áo khoác mỏng. Đồng hồ điểm 1 giờ sáng. Trước mặt mình, chiếc màn hình phụ vẫn đang hiển thị đoạn hội thoại dài ngoằng với ChatGPT về một bản kế hoạch kinh doanh còn dang dở, tai thì vẫn nghe văng vẳng tiếng chốt đơn từ một phiên livestream TikTok Shop nào đó ngoài phòng khách của cậu bạn cùng phòng.
Tự nhiên, mình thấy lòng chùng xuống. Năm 2023 sắp khép lại với biết bao biến động: kinh tế thắt chặt, làn sóng cắt giảm nhân sự từ đầu năm khiến ai nấy đều nơm nớp lo âu, rồi sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo khiến những người trẻ làm việc hybrid như mình lúc nào cũng cảm giác bản thân sắp bị tụt lại phía sau nếu không chạy đua từng giây. Nhưng giữa guồng quay ấy, có bao giờ anh em tự hỏi: Lần cuối cùng chúng ta thực sự kết nối với một con người bằng xương bằng thịt là khi nào?
Màn hình sáng đèn và những khoảng trống vô hình
Công việc của mình trong năm nay chuyển hẳn sang mô hình linh hoạt (hybrid work). Ban đầu, mình hào hứng lắm vì không phải chen chúc tắc đường, sáng dậy có thể thong thả pha ly cà phê rồi mở máy làm việc. Nhưng rồi, ranh giới giữa “sống” và “làm việc” dần bị xóa nhòa. Cả ngày mình chỉ giao tiếp qua Slack, trao đổi công việc bằng vài dòng prompt ngắn ngủi với AI, tối đến lại nằm lướt điện thoại màn hình gập để xem người ta review cuộc sống hoàn hảo trên mạng xã hội.
Mọi thứ tiện lợi hơn, nhanh hơn, nhưng cũng cô đơn hơn rất nhiều. Có những buổi tối tan ca, bụng đói meo nhưng chẳng biết rủ ai đi ăn cùng. Bạn bè cùng trang lứa đứa thì đã yên bề gia thất, đứa thì bận tăng ca kiếm tiền bù đắp cho giai đoạn khó khăn. Cảm giác thèm được trò chuyện, thèm được ai đó lắng nghe mà không phán xét thôi thúc mình tìm đến những phương thức kết nối ảo. Chắc hẳn không ít anh em ở đây từng cài thử một phần mềm chat với người lạ chỉ để trải lòng vài ba câu vu vơ trong đêm muộn rồi lặng lẽ bấm ngắt kết nối. Đôi khi, một chiếc app chat người lạ lại là nơi duy nhất giữ lại những vụn vỡ mà chúng ta không dám thổ lộ với người quen trên trang cá nhân.
"Công nghệ năm 2023 cho chúng ta câu trả lời cho mọi thắc mắc trong tích tắc, nhưng lại chẳng thể cho chúng ta một cái ôm ấm áp giữa những ngày lòng nổi bão."
Áp lực tuổi 30 và những lối tắt vô vọng
Mỗi lần gọi điện về quê, câu đầu tiên mẹ hỏi bao giờ cũng là: "Dạo này công việc ổn không con?" và câu thứ hai chắc chắn là: "Có dẫn được đứa nào về ra mắt dịp Tết này chưa?". Gia đình ở quê sốt ruột vì thấy mình ngấp nghé tuổi 30 mà vẫn đi về lẻ bóng. Đứng trước kỳ vọng của người thân, đôi khi áp lực đè nặng đến mức nực cười. Có hôm, sau một hồi bị họ hàng giục giã trong đám cưới đứa em họ, mình đã bật cười cay đắng khi thấy bản thân gõ lên thanh tìm kiếm cụm từ: cách có bạn gái nhanh nhất.
Chúng ta đang sống trong một kỷ nguyên mà mọi thứ đều có mì ăn liền: giao hàng trong 2 giờ, tóm tắt sách trong 5 phút bằng AI, mua hàng bằng một cú chạm trên giỏ hàng video ngắn. Ta vô tình ảo tưởng rằng tình cảm cũng có thể “tối ưu hóa” bằng một thuật toán hay một đường tắt nào đó. Nhưng tình yêu đâu phải là dòng lệnh máy tính để cứ gõ đúng từ khóa là có ngay kết quả như ý?
Nhìn rộng ra xung quanh, nỗi cô đơn dường như chẳng chừa một ai. Lướt qua các diễn đàn tâm sự dạo gần đây, mình bắt gặp không ít bài viết từ hội u40 u50 cô đơn – những cô chú, anh chị đã đi qua nửa đời người, có sự nghiệp ổn định nhưng vẫn chới với tìm kiếm một tri kỷ để san sẻ bát canh chiều muộn. Hóa ra, dù ở độ tuổi 20 chênh vênh lập nghiệp hay tuổi 50 nhìn lại cuộc đời, khát khao được thấu hiểu vẫn luôn nguyên vẹn và nhức nhối như nhau.
Chuyến tàu trốn chạy và bài học từ một góc quán Hải Phòng
Tuần trước, khi cảm thấy năng lượng chạm đáy vì chuỗi ngày ngồi lì trong phòng bốn bức tường, mình quyết định gấp laptop lại, xách ba lô bắt chuyến tàu sáng đi Hải Phòng thăm thằng bạn thân thời đại học.
Hải Phòng những ngày cuối thu đầu đông 2023 không còn quá ồn ào bởi dòng người đi food tour như đợt hè. Thay vào đó là một nhịp sống thong dong, tĩnh tại rất riêng. Thằng bạn mình dẫn người yêu nó ra đón mình. Nhìn hai đứa nó tíu tít chia nhau từng chiếc bánh mì que cay nồng, rồi cùng nhau chỉ trỏ những góc phố rợp bóng cây cổ thụ, mình bỗng thấy ghen tị một cách dễ thương.
Nó kể, hành trình hai đứa gặp nhau chẳng có gì màu mè hoa mỹ. Đó là một buổi chiều hẹn hò ở hải phòng bên bờ hồ Tam Bạc, chỉ có hai ly cà phê cốt dừa vỉa hè và những câu chuyện không đầu không cuối về những ngày tháng chật vật sau dịch bệnh. Không kịch bản tán tỉnh, không chạy theo những tiêu chuẩn hào nhoáng trên mạng, họ gắn kết với nhau bằng sự chân thành mộc mạc và sự kiên nhẫn lắng nghe.
• Tình cảm không cần phải quá vội vàng; nó cần thời gian tích lũy như một chén trà ngon ủ đúng độ.
• Hạnh phúc đôi khi chỉ là việc dám bước ra khỏi chiếc kén an toàn của màn hình kỹ thuật số để nhìn thẳng vào mắt một ai đó.
• Sự đồng điệu không đến từ các thuật toán ghép đôi ngẫu nhiên, mà đến từ những tổn thương được chia sẻ một cách chân thật.
Buổi chiều hôm ấy ngồi ngắm ánh hoàng hôn buông xuống cầu Hoàng Văn Thụ, mình chợt nhận ra rằng bấy lâu nay mình đã quá vội vã. Mình đòi hỏi một mối quan hệ hoàn hảo, muốn tìm thấy một người hiểu mình ngay tức khắc, trong khi bản thân lại chưa từng kiên nhẫn mở lòng để thấu hiểu người khác ngoài đời thực.
Tự nhủ lòng trước thềm năm mới
Trở về Hà Nội sau chuyến đi ngắn, căn phòng trọ dường như bớt lạnh lẽo hơn. Mình bắt đầu thay đổi từng thói quen nhỏ:
• Hạn chế mở mạng xã hội sau 11 giờ đêm để không bị cuốn vào những năng lượng tiêu cực.
• Tập nấu một bữa cơm tươm tất vào cuối tuần thay vì gọi đồ ăn nhanh qua app.
• Chủ động gọi điện hỏi thăm một người bạn cũ thay vì chỉ thả tim dạo trên story của họ.
Năm 2023 đã dạy cho mình bài học lớn về sự chấp nhận: chấp nhận những bước lùi trong sự nghiệp để tích lũy nội lực, chấp nhận rằng bản thân chưa hoàn hảo và học cách yêu lấy chính sự bình dị của đời sống thường nhật. Trí tuệ nhân tạo có thể viết hộ ta một bài luận hay vẽ hộ ta một bức tranh lung linh, nhưng sẽ chẳng có cỗ máy nào có thể sống hộ ta những rung động thật của con tim.
Đêm đã về khuya, mình xin phép dừng bút ở đây để đi ngủ sớm, chuẩn bị cho một ngày làm việc mới nhiều năng lượng hơn.
Còn anh em ZolaChat thì sao? Những ngày cuối năm 2023 này của các bạn đang diễn ra thế nào? Có ai cũng đang chông chênh giữa công việc và những trăn trở tình cảm giống mình không? Hãy để lại vài dòng tâm sự bên dưới nhé, biết đâu giữa thế giới rộng lớn này, chúng ta lại tìm thấy những tâm hồn đồng điệu ngay tại đây!