Chiều nay Hà Nội mưa rào bất chợt, mình ghé vào một quán cà phê nhỏ ven đường, ngồi nhìn những chiếc taxi điện xanh êm ru lướt qua màn mưa. Mở điện thoại ra, thông báo từ công việc, tin tức về các đợt tái cơ cấu công nghệ năm 2024, rồi cập nhật mô hình AI đa phương thức mới nhất cứ dồn dập nhảy trên màn hình. Trong một khoảnh khắc vô tình dọn dẹp lại ngăn tủ đồ cũ gửi từ quê lên, mình chạm tay vào một cuốn sổ sờn gáy – cuốn lưu bút năm cuối cấp ba của thế hệ 8x, 9x chúng mình.
Cảm giác ấy lạ lắm anh em ạ. Giữa một thời đại mà mọi thứ đều được số hóa siêu tốc, chạm nhẹ một cái là kết nối xuyên lục địa, thì những dòng chữ mực tím nghiêng nghiêng, nét chữ nắn nót dán kèm cánh hoa phượng ép khô lại khiến lòng mình chùng xuống một nhịp thật sâu.
Thời của tiếng 'tút... tút...' nghẹt thở và chiếc điện thoại bàn
Anh em thế hệ 8x đời cuối hay 9x đời đầu chắc chắn không thể nào quên được cảm giác "canh me" gọi điện thoại bàn cho crush. Hồi đó làm gì có điện thoại di động cá nhân, làm gì có chuyện mở màn hình lên tìm ứng dụng tìm bạn gái quanh đây tiện lợi như bây giờ.
Tất cả sự dũng cảm của một thằng con trai mới lớn gom hết vào mảnh giấy nhỏ ghi vội dãy số điện thoại nhà riêng của bạn ấy, giấu kỹ dưới đáy hộp bút.
• Đứng trước bốt điện thoại công cộng nhét từng chiếc thẻ cào từ, hoặc ngồi bên chiếc máy bàn bấm số mà tim đập thình thịch.
• Cầu trời khấn phật người nhấc máy là bạn ấy chứ không phải phụ huynh.
• Khi đầu dây bên kia vang lên giọng trầm ấm của bác trai: "Alo, ai gọi đấy?", là mặt mày tái mét, cuống cuồng dạ vâng rồi lí nhí bịa ra lý do hỏi bài tập về nhà.
Chính cái sự ngượng ngùng, hồi hộp và đầy thử thách ấy lại tạo nên một thứ gia vị mà có lẽ tiền bạc hay công nghệ hiện đại không thể mua lại được. Tình cảm ngày đó mộc mạc, trong veo và kiên nhẫn đến lạ kỳ.
Khi tin nhắn SMS 160 ký tự không dấu quý như vàng mười
Lên đến thời đại học, chiếc điện thoại "cục gạch" Nokia 1200 hay 1110i bắt đầu phổ biến. Gói cước sinh viên được tặng 100 tin nhắn nội mạng mỗi tháng là cả một gia tài.
Chúng mình học cách chắt chiu từng ký tự, viết tắt không dấu sao cho vừa khít 160 ký tự của một bản tin. Từng dấu chấm, dấu phẩy đều được cân đo đong đếm để không bị nhảy sang tin nhắn thứ hai tốn thêm 100 đồng. Tối tối nằm trùm chăn bấm bàn phím cao su tanh tách dưới ánh đèn xanh lét, mắt díp lại nhưng tay vẫn cầm khư khư điện thoại chỉ để đợi một tiếng "bíp bíp" hồi đáp.
Rồi đến thời Yahoo Messenger làm mưa làm gió. Những buổi trưa trốn ngủ ra quán net cỏ đầu ngõ, tiếng quạt tản nhiệt kêu vù vù quyện với mùi mì tôm trứng. Cảm giác hồi hộp chờ cái nick Yahoo thân quen sáng đèn, rồi nghe âm thanh "buzz" rung chuyển cả màn hình CRT lồi... Đó là cả một khung trời thanh xuân rực rỡ mà bất kỳ ai từng đi qua cũng phải mỉm cười mỗi khi nhớ lại.
"Ngày xưa, muốn gặp một người phải đạp xe qua mấy con phố, muốn nói một lời phải ấp ủ cả tuần lễ. Chúng ta kiên nhẫn với nhau, trân trọng từng phút giây hạnh phúc nhỏ nhoi."
Sự cô đơn giữa đại dương kết nối của năm 2024
Bước sang năm 2024, cuộc sống quanh chúng ta đã thay đổi với tốc độ chóng mặt. Người trẻ bây giờ không còn phải trải qua cảm giác bồn chồn chờ đợi một cánh thư hay một dòng tin nhắn SMS hạn hẹp. Chỉ cần vài giây tải về nhung app hen ho phổ biến, lướt ngón tay sang phải, sang trái là đã có thể bắt chuyện với hàng chục người xa lạ.
Nhưng có bao giờ anh em tự hỏi: Liệu chúng ta có đang kết nối nhiều hơn nhưng lại thấu hiểu ít đi?
Giữa nhịp sống hối hả, khi làn sóng tìm kiếm những mối quan hệ ảo bùng nổ, không ít người lạc lối giữa ma trận số. Lên mạng tìm một app hẹn hò qua mạng để tìm tri kỷ thì lại vấp phải những cái bẫy tinh vi như chiêu trò dụ dỗ tham gia app hẹn hò kiếm tiền, hay vô số những bài viết câu view, spam rác giật tít kiểu số điện thoại gái có đơn hà nội trôi nổi khắp các hội nhóm đen. Sự tiện lợi của thuật toán đôi khi vô tình biến con người thành những bức ảnh đại diện vô hồn, dễ đến mà cũng nhanh đi, để lại một khoảng trống hoang hoải trong lòng sau những giờ lướt màn hình mỏi mắt.
Đó cũng là lý do vì sao dạo gần đây, trào lưu du lịch chữa lành (healing), sống chậm, tìm về những quán cà phê vintage mộc mạc hay trào lưu "cai nghiện kỹ thuật số" lại được anh em 8x, 9x hưởng ứng nhiệt tình đến thế. Chúng mình thèm được ngồi đối diện nhau, bỏ chiếc smartphone xuống bàn, nhấp một ngụm trà nóng và trò chuyện bằng ánh mắt chân thành.
Giữ lại một góc bình yên giữa dòng đời cuộn chảy
Công nghệ phát triển là điều tất yếu của cuộc sống, và AI hay các nền tảng số thực sự giúp ích rất nhiều cho công việc của chúng ta trong năm 2024 đầy thách thức này. Thế nhưng, mình tin rằng những giá trị cảm xúc cốt lõi – sự chân thành, lòng kiên nhẫn và sự trân trọng – thì mãi mãi không có một thuật toán nào có thể thay thế được.
Lật lại trang cuối cuốn lưu bút, nơi có dòng chữ nắn nót của cô bạn cùng bàn thuở nào: "Chúc bạn luôn giữ được nụ cười rạng rỡ của những năm tháng này nhé!", mình khẽ mỉm cười gấp cuốn sổ lại. Đôi khi, nhìn về quá khứ không phải để tiếc nuối hay từ chối hiện tại, mà là để nhắc nhở bản thân rằng: Dù thế giới ngoài kia có chạy nhanh đến đâu, hãy luôn giữ cho mình một tâm hồn nguyên bản và ấm áp như những ngày xưa cũ.
Còn anh em ZolaChat thì sao? Kỷ vật thời học trò hay kỷ niệm kết nối nào của những năm tháng 8x, 9x khiến anh em nhớ nhất mỗi khi nghĩ về? Hãy để lại vài dòng tâm sự bên dưới cùng mình nhé!
