Chào anh em ZolaChat, hy vọng mọi người vẫn bình an và đang dần thích nghi với nhịp sống "bình thường mới" của những tháng cuối năm 2021 này. Sau đợt giãn cách xã hội kéo dài lịch sử vừa qua, khi thành phố bắt đầu mở cửa lại, mình cũng như bao anh em khác hăm hở nộp CV với hy vọng tìm kiếm một bến đỗ mới tốt hơn.
Thế nhưng, đời không như là mơ. Tuần trước, mình vừa nhận được email từ chối từ một công ty công nghệ lớn ngay sau vòng phỏng vấn cuối cùng – vòng văn hóa doanh nghiệp. Cảm giác lúc đó thực sự rất hụt hẫng, giống như việc bạn dồn hết tâm huyết vào một dự án rồi nhận lại kết quả bằng không. Tuy nhiên, sau vài ngày bình tâm lại, ngồi nhâm nhi ly cà phê thanh toán qua ví điện tử đúng chuẩn thời công nghệ 2021, mình nhận ra cú ngã này mang lại cho mình nhiều bài học đắt giá hơn là sự thất vọng.
Hôm nay, mình muốn ngồi lại đây để chia sẻ với anh em những chiêm nghiệm xương máu sau thất bại này. Hóa ra, việc đi tìm một công việc phù hợp cũng có những điểm tương đồng kỳ lạ với hành trình tìm kiếm một mối quan hệ trong đời sống.
Bài học thứ nhất: Giỏi nhất chưa chắc đã được chọn, quan trọng là sự tương thích
Trước đây, mình luôn nghĩ chỉ cần có profile thật đẹp, kinh nghiệm đầy mình và trả lời trơn tru các câu hỏi kỹ thuật là chắc chắn sẽ đậu. Nhưng buổi phỏng vấn vừa rồi đã vả cho mình tỉnh mộng. Mình đã thể hiện rất tốt ở các vòng chuyên môn, nhưng đến vòng nói chuyện với Giám đốc Nhân sự, mình lại trượt vì "không phù hợp với định hướng văn hóa hiện tại của công ty".
Nó làm mình liên tưởng ngay đến việc chúng ta sử dụng các app hẹn hò vietnam hiện nay. Bạn có thể là một người có ngoại hình sáng, công việc ổn định, profile cực kỳ thu hút trên các trang kết bạn uy tín. Thế nhưng, khi bắt đầu nhắn tin hẹn hò, hai bên mới nhận ra gu sống, quan điểm chi tiêu hay định hướng tương lai hoàn toàn lệch pha. Lúc đó, dù đối phương có tốt đến mấy thì cả hai cũng không thể đi chung một con đường.
Trong tuyển dụng cũng vậy, doanh nghiệp không chỉ tìm kiếm người giỏi nhất, họ tìm kiếm mảnh ghép vừa vặn nhất với tập thể của họ. Việc bị từ chối không có nghĩa là bạn kém cỏi, chỉ là hai bên chưa thuộc về nhau mà thôi.
Bài học thứ hai: Kỹ năng giao tiếp qua màn hình – Thử thách lớn thời WFH
Năm 2021 là năm mà hầu hết các cuộc phỏng vấn đều chuyển sang hình thức online qua Zoom hoặc Google Meet do ảnh hưởng của dịch bệnh. Làm việc tại nhà (WFH) nhiều tháng liền khiến kỹ năng giao tiếp trực tiếp của mình bị mai một đi ít nhiều.
Tại buổi phỏng vấn online hôm đó, mình đã mắc một sai lầm chí mạng: Mình quá tập trung vào việc nhìn vào màn hình để đọc ghi chú thay vì nhìn thẳng vào camera để tạo tương tác bằng mắt (eye contact) với người đối diện. Sự thiếu kết nối phi ngôn ngữ này vô tình tạo ra cảm giác xa cách, lạnh lùng và thiếu tự tin.
"Giao tiếp online đòi hỏi sự tinh tế gấp đôi bình thường. Nếu bạn không biết cách truyền tải năng lượng tích cực qua thấu kính camera, bạn đã tự đánh mất 50% cơ hội chiến thắng."
Điều này cũng giống như việc bạn dùng tính năng tìm bạn bốn phương zalo để tìm kiếm những mối quan hệ mới. Nếu bạn chỉ nhắn tin bằng những câu từ cộc lốc, thiếu muối, không có sự tương tác qua lại thì đối phương cũng sẽ nhanh chóng mất đi hứng thú. Khi bạn muốn tim ban gai lam quen, bạn phải học cách lắng nghe, đặt câu hỏi gợi mở và thể hiện sự chân thành của mình qua từng dòng tin nhắn. Đi phỏng vấn online cũng cần sự chuẩn bị chu đáo như thế: từ ánh sáng, góc máy cho đến cách nhấn nhá giọng nói để người nghe không bị buồn ngủ.
Bài học thứ ba: Đừng "bỏ hết trứng vào một giỏ" và hãy luôn có phương án dự phòng
Sai lầm tiếp theo của mình là quá tự tin vào cuộc phỏng vấn này mà ngưng rải CV ở những nơi khác. Khi nhận được thư từ chối, mình rơi vào trạng thái hẫng hụt và lo lắng tột độ vì bỗng dưng mất đi các cơ hội tiềm năng khác trong suốt một tháng qua.
Từ giờ, mình tự rút ra bài học cho bản thân:
• Luôn duy trì trạng thái tìm kiếm và kết nối, không ngừng cập nhật CV trên các nền tảng tuyển dụng.
• Tham gia phỏng vấn ở nhiều công ty khác nhau để hiểu rõ giá trị của mình trên thị trường lao động năm 2021.
• Xem mỗi cuộc phỏng vấn là một cơ hội để rèn luyện bản lĩnh, chứ không phải là con đường duy nhất để sinh tồn.
Lời kết cho một khởi đầu mới
Thất bại trong cuộc phỏng vấn lần này tuy có buồn, nhưng nó là một gáo nước lạnh cần thiết để mình nhìn nhận lại bản thân một cách thực tế hơn. Thị trường lao động cuối năm 2021 đang ấm dần lên cùng với làn sóng mở cửa lại của nền kinh tế. Đây là lúc chúng ta cần nâng cấp bản thân, mài giũa lại các kỹ năng mềm và sẵn sàng cho những cơ hội mới.
Nếu anh em cũng vừa trải qua một đợt trượt phỏng vấn hay đang loay hoay tìm kiếm hướng đi mới trong giai đoạn bình thường mới này, đừng nản lòng nhé. Cánh cửa này đóng lại là để chúng ta chuẩn bị bước vào một cánh cửa khác phù hợp hơn.
Anh em trong diễn đàn mình có ai từng trải qua cảm giác hụt hẫng khi trượt phỏng vấn ở vòng cuối cùng chưa? Mọi người đã vượt qua cú sốc đó như thế nào và mất bao lâu để tìm được công việc mới? Cùng chia sẻ dưới phần bình luận để chúng ta cùng thảo luận và tiếp thêm động lực cho nhau nhé!