Chào anh em ZolaChat, nửa đêm một ngày giữa năm 2023, tự dưng ngồi trước màn hình laptop mình lại thấy lòng chùng xuống lạ lùng. Ngoài cửa sổ, mưa Sài Gòn rả rích tạt vào ban công căn phòng trọ nhỏ ở Bình Thạnh. Trước mặt mình là cửa sổ chat bot ChatGPT vẫn đang nhấp nháy con trỏ đợi lệnh, góc phải màn hình là hàng tá thông báo Slack chưa đọc từ đợt làm việc hybrid tuần này. Năm 2023 trôi qua hơn nửa chặng đường rồi, nhanh đến mức đôi khi giật mình tự hỏi: Đã bao lâu rồi mình chưa có một buổi hẹn cà phê đúng nghĩa với một người bạn mới ngoài đời thực? Năm 2023: Tiện nghi công nghệ và khoảng lặng sau giờ tan ca Chưa có năm nào mà thế giới số lại biến chuyển dữ dội như năm nay. Đầu năm thì sốt xình xịch với AI tạo sinh, người người nhà nhà hỏi nhau prompt thế nào để tăng năng suất công việc, tối về thì lướt TikTok Shop ngắm livestream bán hàng đến tận 1 - 2 giờ sáng. Nhiều công ty áp dụng mô hình làm việc kết hợp (hybrid working), mình chỉ lên văn phòng 2 ngày mỗi tuần, thời gian còn lại cắm mặt vào chiếc laptop ở nhà. Tiện thì tiện thật, tiết kiệm thời gian kẹt xe ngột ngạt ở ngã tư Hàng Xanh, nhưng đổi lại là một sự im lặng đến tê người. Kinh tế năm nay cũng có những quãng nốt trầm, bạn bè bè phái ai cũng lo giữ việc, thắt chặt chi tiêu. Đôi lúc gập chiếc điện thoại màn hình gập mới đổi đợt hè lại, nhìn vào bóng mình phản chiếu trên màn kính tối đen, mình bỗng thấy một nỗi cô đơn rất thực. Chúng ta có thể dùng AI để viết một bức thư tình dài cả trang giấy, soạn một email công việc chỉn chu trong mười giây, nhưng lại chẳng thể ra lệnh cho thuật toán tìm giùm mình một người thực sự lắng nghe tâm sự. "Công nghệ càng giúp con người tiến gần nhau về mặt địa lý số, thì khoảng cách giữa hai tâm hồn dường như lại càng rộng ra nếu thiếu đi sự chân thành." Những cái quẹt màn hình và giấc mơ kết nối bình dị Trong những đêm cô đơn như thế này, chắc hẳn không ít anh em cũng từng giống mình: tải đủ thứ app về để tìm bạn trên mạng. Thời buổi bây giờ mở ứng dụng hẹn hò tìm quanh đây lên, radar quét một vòng bán kính vài cây số thì ra hàng trăm hồ sơ lung linh. Nhưng kỳ lạ thay, quẹt phải bao nhiêu người, match được bấy nhiêu tài khoản, những cuộc trò chuyện cứ lặp đi lặp lại một kịch bản nhàm chán: • "Chào em/chào bạn, bạn đang làm gì đấy?" • "Mình đang làm việc/lướt mạng nè." • Rồi sau đó là... im lặng mãi mãi. Đôi khi lướt các hội nhóm tâm sự, bắt gặp những dòng gõ vội sai cả chính tả kiểu hẹn hog tìm người đi dạo phố cuối tuần, mình lại thấy vừa buồn cười vừa thương. Ai cũng vội, ai cũng có một bức tường phòng thủ dựng đứng. Người ta sợ bị lừa, sợ gặp phải những mối quan hệ ảo không đi tới đâu giữa thời buổi mà mọi thứ đều có thể làm giả bằng công nghệ. Nhớ lại những năm tháng cũ, cái thời mà việc kết bạn làm quen có số điện thoại quý giá biết bao. Có được dãy mười số của ai đó là cả một sự tin tưởng lớn lao, dám nhấc máy lên gọi để nghe giọng nói ấm áp, nghe tiếng thở, nghe tiếng còi xe vọng lại từ đầu dây bên kia, chứ không phải chỉ là những dòng text cụt lủn và chiếc icon vô cảm. Hành trình bước ra khỏi căn phòng số Tháng trước, sau một chuỗi ngày cảm thấy kiệt sức vì "ngạt thở số", mình quyết định thay đổi. Mình không thể để tuổi trẻ của năm 2023 trôi qua chỉ bằng việc tương tác với màn hình phẳng. Mình bắt đầu hành trình kết bạn sài gòn theo cách mộc mạc nhất có thể. Cuối tuần, thay vì nằm nhà ôm máy tính xem livestream, mình xách ba lô ra một quán cà phê vỉa hè quen thuộc dưới bóng cây me đường Tú Xương. Không cắm tai nghe chống ồn, không mở tài liệu làm việc. Mình quan sát xung quanh, mỉm cười gật đầu chào một bạn trẻ cũng đang ngồi đọc sách cạnh bàn, rồi từ một câu hỏi vu vơ về tựa sách, hai đứa ngồi nói chuyện say sưa về những áp lực công việc thời kỳ sau dịch, chuyện thích nghi với làn sóng công nghệ mới, chuyện gia đình ở quê. Không profile bóng bẩy, không qua bộ lọc hình ảnh, chỉ là hai người trẻ xa xứ gặp nhau giữa lòng thành phố, chia sẻ cho nhau nghe những trăn trở chân thật nhất. Hóa ra, nhu cầu được sẻ chia của con người chưa bao giờ mất đi, chỉ là chúng ta đã quá quen ẩn mình sau lớp vỏ bọc an toàn của thế giới ảo. "Một mối quan hệ bền vững không bắt đầu từ việc thuật toán gợi ý chuẩn xác đến đâu, mà bắt đầu từ khoảnh khắc bạn dám mở lòng và đón nhận một con người bằng xương bằng thịt." Lời kết cho những ngày chông chênh tuổi trẻ Năm 2023 sắp khép lại với nhiều biến động, công nghệ chắc chắn sẽ còn phát triển nhanh hơn nữa, cuộc sống có thể sẽ còn nhiều áp lực hơn. Nhưng mình tin rằng, dù AI có thông minh đến đâu, chiếc điện thoại có gập mở tinh xảo thế nào, thì cái siết tay ấm áp, một ánh mắt thấu cảm giữa đời thực vẫn là thứ không gì thay thế được. Nếu tối nay anh em cũng đang ngồi một mình trong căn phòng vắng, cũng đang trăn trở về công việc, tiền bạc hay những khoảng trống trong lòng, đừng ngại tắt bớt thông báo, bước ra ngoài hít thở một chút gió đêm. Còn anh em ZolaChat thì sao? Năm 2023 này của các bạn thế nào? Các bạn đã tìm được cho mình một tri kỷ để cùng chia sẻ những ngày giông bão này chưa, hay vẫn đang loay hoay tìm kiếm? Hãy để lại vài dòng tâm sự bên dưới nhé, mình luôn ở đây lắng nghe mọi người!