Một buổi tối muộn tháng 11 năm 2023, mình ngồi lại ở một quán cà phê quen thuộc nơi góc phố. Ngoài trời lất phất những hạt mưa lạnh đầu mùa, bên trong quán thoang thoảng mùi hạt cà phê rang quyện với tiếng nhạc lofi êm dịu. Gập chiếc laptop làm việc sau một ngày dài xử lý hàng tá đầu việc remote, mình tự cho phép bản thân được thở phào một nhịp. Năm 2023 này trôi qua nhanh đến mức đôi lúc giật mình nhìn lại, mình vẫn ngỡ như đợt Tết vừa mới hôm qua. Anh em trên ZolaChat dạo này thế nào rồi? Công việc, tình cảm và những dự định riêng của mọi người đã đi đến đâu rồi? 1. Guồng quay 2023: Khi công nghệ chạy nhanh hơn cảm xúc Chưa có năm nào mình cảm nhận rõ sự thay đổi của nhịp sống số mạnh mẽ như năm nay. Đầu năm thì người người, nhà nhà xôn xao bàn tán về ChatGPT và trí tuệ nhân tạo tạo sinh. Từ chỗ tò mò gõ thử vài câu lệnh bông đùa, đến nay AI đã trở thành một phần quen thuộc trong công việc hàng ngày của nhiều người trẻ chúng mình. Rồi những buổi tối lướt điện thoại, màn hình ngập tràn các phiên livestream bán hàng rộn ràng trên TikTok Shop, người mua kẻ bán tấp nập giữa bối cảnh kinh tế vẫn còn nhiều nốt trầm sau đại dịch. Nhịp sống hybrid – nửa làm việc tại nhà, nửa đến văn phòng – mang lại sự linh hoạt nhưng đôi lúc cũng kéo theo những khoảng lặng vô hình. Có những ngày, mình chỉ giao tiếp qua các khung chat công việc, nhìn đồng nghiệp qua màn hình họp trực tuyến, để rồi khi tắt máy tính đi, căn phòng trọ bỗng rơi vào im ắng đến lạ lùng. 2. Chuyện kết nối: Thuật toán có xoa dịu được nỗi cô đơn? Tuần trước, mình có dịp ngồi nhậu với mấy đứa bạn thân cùng trang lứa. Chuyện trò một hồi từ công việc bấp bênh, chuyện cắt giảm nhân sự của các công ty, lại quay về chủ đề muôn thuở: chuyện tình cảm của những đứa cận kề tuổi ba mươi. Thằng bạn thân của mình vừa chuyển công tác ra vùng duyên hải làm dự án logistic. Ngồi bấm điện thoại, nó nửa đùa nửa thật khoe vừa tải một app có ny về máy để quẹt thử. Nó bảo đất khách quê người, tối về khu tập thể vắng hoe, muốn tìm bạn gái ở hải phòng để những buổi chiều cuối tuần có người cùng vi vu phố Cảng, ghé quán quen ăn bát bánh đa cua hay lượn lờ ngắm hoàng hôn bên cầu Hoàng Văn Thụ. Nghe nó nói vừa buồn cười vừa thấy thương. Thực ra, thế hệ chúng mình bây giờ tiện lợi đủ đường. Chỉ cần vài cú chạm trên các phần mềm hẹn hò, hệ thống định vị sẽ lập tức quét và gợi ý hàng loạt hồ sơ xung quanh. Những dòng thuật toán thông minh được lập trình tinh vi như thể sinh ra để tìm người cô đơn giữa thành phố triệu dân này. Thế nhưng, bao nhiêu cái quẹt phải, bao nhiêu dòng tin nhắn "Chào bạn, làm quen nhé" thực sự biến thành một mối liên kết bền lâu ngoài đời thực? "Công nghệ có thể mang lại cho ta hàng trăm sự lựa chọn tức thời, nhưng sự đồng điệu trong tâm hồn thì chưa bao giờ là thứ có thể tải về chỉ sau một cú click chuột." Nhiều lúc nhìn vào danh sách bạn bè trực tuyến sáng đèn hàng đêm, mình tự hỏi rốt cuộc chương trình hẹn hò tối nay của những người trẻ cô đơn là gì? Phải chăng chỉ là việc nằm lướt vô định các đoạn video ngắn, xem lại những bức ảnh cũ, hoặc mải miết đợi chờ một chấm xanh tin nhắn từ một người lạ chưa từng gặp mặt? 3. Nhặt nhạnh chút ấm áp từ những điều giản dị Sau những chênh vênh của tuổi trẻ, mình dần nhận ra rằng cảm giác bình yên không nằm ở việc cố gắng lấp đầy khoảng trống bằng những kết nối hời hợt. Năm 2023 dạy cho mình bài học về sự trân trọng những giá trị nguyên bản: • Một cuộc gọi về nhà vào chiều Chủ nhật: Nghe tiếng mẹ cằn nhằn chuyện ăn uống thất thường, nghe tiếng bố hỏi han về con xe máy cũ đã thay nhớt chưa. Những thanh âm mộc mạc ấy kéo ta về với thực tại vững chãi nhất. • Bữa cơm nóng tự tay nấu: Thay vì phụ thuộc mãi vào những ứng dụng giao đồ ăn nhanh, tự đi chợ, nhặt mớ rau, chiên bìa đậu phụ nóng hổi mang lại cảm giác làm chủ cuộc sống một cách lạ kỳ. • Những cuộc gặp mặt không màn hình: Ngồi cà phê với một người bạn tri kỷ, úp mặt chiếc điện thoại xuống bàn và lắng nghe nhau kể về những vụn vặt đời thường, không filter, không thông báo làm phiền. Chúng ta đã đi qua gần hết năm 2023 với không ít âu lo về cơm áo gạo tiền, về sự chuyển dịch chóng mặt của xã hội ngoài kia. Nhưng dẫu thế nào, mình vẫn tin rằng trái tim mỗi người luôn cần một điểm tựa chân thành. Đừng để những áp lực vô hình hay sự tiện ích của thế giới ảo làm chai sạn đi khả năng rung động và sẻ chia của bản thân. Đêm đã về khuya, quán cà phê bắt đầu vãn khách, bản nhạc êm dịu cũng vừa khép lại. Mình viết những dòng này như một cuốn nhật ký nhỏ gửi gắm lên diễn đàn, mong rằng ở một góc nào đó, anh em đọc được sẽ thấy lòng nhẹ nhõm hơn đôi chút. Còn bạn thì sao? Những ngày cuối năm 2023 của bạn đang trôi qua như thế nào? Hãy để lại vài dòng tâm sự phía dưới nhé, mình luôn ở đây để lắng nghe.