Gió mùa đông bắc tràn về thành phố vào một đêm tháng Mười một năm 2023. Ngoài ban công chung cư, những giọt mưa rả rích đập vào cửa kính, phản chiếu ánh đèn vàng vọt từ con đường bên dưới. Mình ngồi đó, trước màn hình laptop vẫn còn mở dở cửa sổ dòng lệnh và một tab ChatGPT đang chờ phản hồi để tối ưu nốt đoạn mã cho dự án remote. Năm 2023 quả thực là một năm nhiều xáo trộn. Người ta nói nhiều về sự trỗi dậy của trí tuệ nhân tạo, về những đợt cắt giảm nhân sự khắp các công ty công nghệ, về nhịp sống hối hả bị cuốn theo những phiên livestream TikTok Shop thâu đêm suốt sáng. Ai cũng vội, ai cũng lo sợ mình bị bỏ lại phía sau. Giữa mớ âm thanh hỗn độn của thời cuộc, bất giác góc màn hình rung lên một thông báo từ ứng dụng chat quen thuộc. Một nickname đã tắt đèn suốt gần chục năm bỗng nhiên bật sáng: "Bên cậu mưa to không?" Chỉ một câu hỏi ngắn ngủi, mộc mạc, vậy mà khiến ngón tay mình khựng lại trên bàn phím. Đó là An – người bạn từng cùng mình đi qua những năm tháng thanh xuân trong trẻo nhất, bắt đầu từ những dòng tin nhắn không dấu thời xa xưa. Ký ức từ những dòng tin 160 ký tự Ngược về những năm tháng đầu thập niên 2023, khi mạng xã hội chưa biến thành một đại dương thuật toán như bây giờ, thế giới mạng của tụi mình giản dị đến nao lòng. Ngày đó, chiếc điện thoại Nokia màn hình bé xíu với bàn phím T9 lách cách là cả một bầu trời ước mơ. Mình và An quen nhau trong một lần tình cờ lang thang vào thế giới wap chat. Thời ấy, thế hệ 8x, 9x đời đầu chắc chẳng ai quên được cảm giác canh từng gói cước GPRS vài nghìn đồng mỗi ngày. Tụi mình thường hẹn nhau trên các diễn đàn tuổi teen, rồi chuyển qua những nền tảng kết nối sơ khai như kembong chat hay ghé vào các phòng giao lưu của gaubong us. Không có ảnh đại diện trau chuốt, không có bộ lọc làm đẹp, thứ kết nối duy nhất giữa hai tâm hồn chỉ là những dòng chữ gõ vội, đếm từng ký tự để không vượt quá giới hạn tin nhắn. "Hồi đó lạ thật cậu nhỉ, chẳng biết mặt nhau, chẳng biết giọng nói, chỉ nhìn cái nick ảo nhấp nháy sáng trên một chat phong truc tuyen mà có thể thức trắng đêm để kể cho nhau nghe từ chuyện điểm số dở tệ đến ước mơ bay bổng sau này." Tin nhắn tiếp theo của An hiện lên kéo mình về thực tại. Mình mỉm cười, gõ phím đáp lại. Ký ức như một thước phim quay chậm tràn về trong căn phòng tĩnh lặng. Sau thời kỳ của những trang wap đơn sơ, văn hóa chat online viet nam bước sang những bước ngoặt lớn với Yahoo! Messenger rồi các ứng dụng OTT hiện đại. Nhưng kỳ lạ thay, công nghệ càng tân tiến, tốc độ truyền tin càng tính bằng mili-giây thì con người ta lại càng kiệm lời với nhau hơn. Hai ngã rẽ giữa những biến động năm 2023 Tụi mình mất liên lạc vào khoảng năm 2023, khi An quyết định sang Nhật theo học ngành quản trị chuỗi cung ứng, còn mình ở lại bươn chải với những dự án phần mềm tại Sài Gòn rồi chuyển dần ra Hà Nội. Cuộc sống xô bồ, những đợt dịch bệnh liên miên, rồi giai đoạn kinh tế phục hồi chật vật sau đại dịch khiến ai cũng quay cuồng với cơm áo gạo tiền. An kể, năm 2023 này An vừa quyết định trở về nước. Giữa lúc thị trường việc làm nhiều biến động, bạn chọn làm việc theo mô hình kết hợp (hybrid working), vừa phụ trách vận hành kho bãi cho một thương hiệu bán lẻ, vừa tự mở một tiệm gốm nhỏ ven hồ Tây. • An bảo: Có những ngày ngồi nhìn màn hình máy tính hơn mười tiếng đồng hồ, trả lời hàng trăm email tự động hóa, tự dưng thèm cảm giác được ngồi trò chuyện chân thật với một người bạn cũ. • Mình bảo: Năm nay mình chuyển hẳn sang làm việc từ xa. Tiện thì có tiện, công cụ AI hỗ trợ viết lách, gõ code nhanh gấp bội, nhưng đôi khi cả ngày không mở miệng nói một câu với người thật, thấy căn phòng trọ rộng thênh thang đến lạnh người. Hai con người ở hai đầu thành phố, từng là những cô cậu học trò mải mê gõ phím thâu đêm trên chiếc điện thoại bàn phím số, giờ đây đều đã ngấp nghé ngưỡng cửa ba mươi. Những lo toan về sự nghiệp, áp lực gia đình và những khoảng lặng vô hình của người trưởng thành được trải dài qua từng dòng tin nhắn đêm mưa. Khoảng lặng quý giá giữa kỷ nguyên số Chúng ta đang sống trong một năm 2023 đầy ắp những điều kỳ diệu của công nghệ. Chỉ cần một câu lệnh prompt, một cỗ máy có thể làm thơ, viết nhạc, vẽ tranh hay trả lời bất kỳ thắc mắc nào trong chớp mắt. Nhưng có một điều mà không thuật toán nào có thể thay thế được: đó là sự đồng cảm sâu thẳm giữa hai con người từng chia sẻ cùng nhau một phần ký ức. An nhắn cho mình một tấm ảnh chụp góc ban công tiệm gốm. Ở đó có một tách trà hoa cúc còn bốc khói, bên cạnh là chiếc đài cassette cũ kỹ đang phát một bản nhạc không lời. "Đôi khi chúng ta mải mê chạy theo những thứ mới mẻ, hiện đại mà quên mất rằng điều giữ cho tâm hồn mình không bị khô cằn lại là những kỷ niệm xưa cũ và những mối chân tình mộc mạc." Đêm càng về khuya, tiếng mưa ngoài hiên dần ngớt, chỉ còn lại những giọt nước đọng trên tán lá rơi tí tách. Tụi mình không còn nói về công việc, không bàn về những trăn trở của năm 2023 đầy thách thức nữa. Chúng mình nhắc lại cái nickname ngô nghê ngày xưa, cái cảm giác hồi hộp chờ tin nhắn phản hồi từng phút trên màn hình đơn sắc, và những rung động đầu đời trong trẻo như giọt sương mai. Lời kết cho một đêm trở gió Cuộc trò chuyện khép lại khi đồng hồ điểm hai giờ sáng bằng một lời hẹn: cuối tuần này, khi thành phố hửng nắng, hai đứa sẽ ngồi lại với nhau ở một quán cà phê quen thuộc cạnh hồ, không laptop, không deadline công việc, chỉ có hai người bạn cũ cùng những câu chuyện đời thường. Khép lại chiếc máy tính, mình bước ra ban công hít một hơi thật sâu làn không khí lạnh trong lành sau cơn mưa. Mình nhận ra, dù công nghệ có phát triển nhanh đến đâu, dù cuộc sống có đổi thay thế nào, thì nhu cầu được lắng nghe và thấu hiểu của con người vẫn vẹn nguyên như thuở ban đầu. Không biết trong cộng đồng ZolaChat của chúng mình, có anh em nào đêm nay cũng đang ngồi lặng lẽ bên khung chat, bất chợt nhớ về một người bạn cũ từng quen từ thời "đồ đá" của Internet không? Hãy chia sẻ câu chuyện của các bạn bên dưới nhé, biết đâu người ấy cũng đang đọc được những dòng này đấy!