Gửi anh em ZolaChat,
Đêm nay Sài Gòn có chút gió lạnh hiếm hoi của những ngày cuối năm 2023. Ngồi trong căn phòng trọ quen thuộc, nghe tiếng quạt tản nhiệt của chiếc laptop rè rè sau một ngày dài làm việc kết hợp (hybrid), mình chợt nhận ra năm 2023 sắp khép lại thật rồi. Một năm quá nhiều biến động, từ những đợt bão sa thải ngành công nghệ, sự bùng nổ đến chóng mặt của ChatGPT khiến ai nấy đều thấp thỏm sợ bị thay thế, cho đến những phiên livestream TikTok Shop thâu đêm suốt sáng ngoài kia.
Giữa muôn trùng xô bồ của thuật toán và bài toán mưu sinh, mình tự hỏi: Đã bao lâu rồi chúng ta chưa có một cuộc trò chuyện thật lòng, không deadline, không màn hình chắn giữa hai người?
Khi màn hình sáng đèn nhưng lòng người khép lại
Năm 2023 đánh dấu một bước ngoặt kỳ lạ trong cách chúng ta sống. Làm việc từ xa hay hybrid từng là ước mơ của dân văn phòng vì sự tự do, nhưng đến năm nay, mình mới thấm thía cái giá của nó: sự cô lập. Sáng mở mắt ra là họp qua màn hình, gõ vài dòng prompt nhờ AI gợi ý dàn ý báo cáo, chiều lướt nhìn người ta gập mở những chiếc điện thoại flagship bóng bẩy trên tàu xe, tối về lại ngập chìm trong những video ngắn mười lăm giây.
Chúng ta kết nối với cả thế giới chỉ trong tích tắc, nhưng lại vụng về đến tội nghiệp khi chạm vào cảm xúc của chính mình. Nhiều đêm thức trắng, lướt qua danh sách bạn bè hàng nghìn người trên mạng xã hội, mình không biết bấm gọi cho ai. Cảm giác chênh vênh ở cái tuổi gần ba mươi này, khi sự nghiệp chưa vững mà chuyện tình cảm vẫn dang dở, thực sự nặng nề hơn mình tưởng.
Những cuộc tìm kiếm vội vã giữa lòng đô thị
Sự cô đơn đẩy con người ta đi tìm những giải pháp tức thời. Thằng bạn thân của mình – một lập trình viên làm remote hoàn toàn cho công ty nước ngoài – tuần trước hẹn mình cà phê bệt ở Nhà thờ Đức Bà. Nó thở dài bảo, chuỗi ngày giam mình trong bốn bức tường khiến nó phát điên. Có những đêm trống rỗng, nó từng mò mẫm gõ những cụm từ tuyệt vọng như timbantinh hcm chỉ để tìm một người cùng đi dạo phố phường, hay thử tra cứu cách tìm ny nhanh nhất trên Google như thể tình yêu cũng có thể giải quyết bằng một dòng mã nguồn hay một thuật toán tối ưu.
Nó cười buồn, bảo:
"Tao cứ nghĩ nhập đúng từ khóa là có ngay câu trả lời như cách hỏi ChatGPT, nhưng hóa ra trái tim con người chẳng có phím tắt nào cả mày ạ."
Câu chuyện của nó làm mình nhớ đến một người bạn khác hiện đang làm marketing tự do tại miền Trung. Đợt chuyển vùng ra sống ở bờ biển Mỹ Khê vài tháng, giữa những bỡ ngỡ nơi đất khách, cậu ấy cũng từng bâng khuâng lướt các hội nhóm cộng đồng địa phương gõ tìm kiếm tìm gái đà nẵng với mong muốn giản đơn là có một người bạn đồng hành bản địa chỉ cho quán bánh xèo ngon, cùng ngồi nghe tiếng sóng biển đêm.
Hay như câu chuyện của cậu em cùng phòng cũ của mình – một bạn thuộc cộng đồng LGBT. Năm 2023 kinh tế khó khăn, gia đình dưới quê liên tục giục chuyện cưới xin khiến em chịu áp lực nghẹt thở. Cứ mỗi tối tan ca, em lại lủi thủi tải từng ứng dụng cho gay với hy vọng mong manh tìm bạn đồng tính có cùng tần số để sẻ chia những trăn trở sâu kín mà chẳng thể giãi bày cùng ba mẹ. Nhưng rồi sau những lượt quẹt phải vội vã, những tin nhắn chào hỏi nhạt nhòa lặp đi lặp lại, em lại lặng lẽ xóa app vì nhận ra: Người ta tìm đến nhau quá nhanh, và rời đi cũng quá dễ dàng.
Nhìn lại để chữa lành: Tình cảm không thể là một cú click chuột
Chúng ta đang sống trong một năm mà cái gì cũng đòi hỏi tức thì: giao hàng hỏa tốc, AI phản hồi trong 3 giây, video ngắn phải giật gân trong 3 giây đầu. Nhưng anh em có đồng ý với mình rằng, những điều thực sự giá trị trong đời chưa bao giờ đến từ sự vội vàng?
Sau những cuộc tìm kiếm mệt nhoài ngoài kia, mình nhận ra một vài bài học nhỏ cho bản thân trong năm 2023 nhiều biến động này:
• Chấp nhận sự trống rỗng như một phần của trưởng thành: Đừng vội vàng lấp đầy một buổi tối cô đơn bằng những mối quan hệ chắp vá hay những cuộc hẹn chóng vánh không đầu không cuối.
• Học cách hiện diện trọn vẹn: Khi ngồi với một người bạn ngoài đời thực, hãy thử úp màn hình điện thoại xuống. Lắng nghe giọng nói, nhìn vào ánh mắt của họ thay vì phân tâm bởi tiếng thông báo ting ting từ ứng dụng.
• Đầu tư vào thế giới nội tâm: Trước khi mong muốn ai đó bước vào cuộc đời để cứu rỗi nỗi cô đơn của mình, hãy tự làm cho căn phòng tâm hồn của mình bớt ngổn ngang. Một cuốn sách hay, một chuyến chạy bộ quanh công viên hay tự tay nấu một bữa cơm tươm tất cũng là cách để ta tìm lại thăng bằng.
Lời kết cho một năm sắp qua
Năm 2023 đã dạy cho mình bài học sâu sắc về sự kiên nhẫn. Dù bạn đang ở Sài Gòn, Hà Nội, Đà Nẵng hay bất kỳ ngóc ngách nào; dù bạn đang tìm kiếm một nửa kia hay đơn thuần chỉ là một người bạn tri kỷ để cùng tâm sự đêm muộn, xin hãy nhớ rằng: Sự chân thành luôn cần thời gian để đơm hoa kết trái.
Đêm đã về khuya, dòng nhật ký này viết ra không nhằm đưa ra một lời khuyên giáo điều nào cả, mà chỉ như một cái ôm ấm áp gửi đến những tâm hồn đồng điệu trên ZolaChat đang còn thức.
Năm 2023 của anh em thế nào? Đã tìm được bình yên cho riêng mình sau những chông chênh chưa? Hãy để lại vài dòng tâm sự phía dưới nhé, mình luôn ở đây để lắng nghe.