Hà Nội những ngày cuối thu 2023, gió mùa về mang theo cái se lạnh rất riêng.
Ngồi một mình trong căn phòng trọ nhỏ quen thuộc, tiếng gõ phím lách cách của chiếc bàn phím cơ hòa cùng tiếng mưa lất phất ngoài hiên. Trên màn hình máy tính, con trỏ của ChatGPT vẫn nhấp nháy liên tục sau câu lệnh tóm tắt báo cáo dự án mà mình vừa gửi. Làm việc theo mô hình hybrid từ sau đợt dịch đến nay, ranh giới giữa "nơi làm việc" và "nhà" dường như đã nhòa đi lúc nào không hay. Năm 2023 này, công nghệ tiến nhanh đến mức ngợp thở. Người ta nói về trí tuệ nhân tạo, về những chiếc điện thoại màn hình gập thời thượng, về những phiên livestream TikTok Shop tiền tỷ thâu đêm suốt sáng. Nhưng giữa tất cả những ồn ào náo nhiệt đó, có bao giờ anh em ZolaChat cảm thấy một khoảng trống vô hình bên trong mình chưa?
Khi màn hình sáng đèn, khoảng cách lòng người dường như xa hơn
Tối nay, mẹ dưới quê lại gọi điện lên. Vẫn là những câu chuyện quen thuộc quanh luống rau, đàn gà, rồi câu chuyện muôn thuở lại được nhắc đến: "Năm nay gần ba mươi rồi con, tính chuyện dẫn bạn gái về ra mắt đi chứ, bạn bè bằng tuổi ở làng con cái bế ẵm hết cả rồi". Mình chỉ biết cười trừ, bảo mẹ con còn bận cày cuốc, kinh tế năm nay khó khăn, công ty đang cắt giảm nhân sự liên miên, giữ được việc làm đã là may mắn.
Sau cuộc gọi, mình buông điện thoại, tự nhiên thấy lòng chùng xuống. Ở cái tuổi lưng chừng 28 này, người trẻ chúng mình dường như có tất cả những công cụ để kết nối, nhưng lại cô đơn hơn bao giờ hết. Nhớ ngày trước, thời sinh viên còn xài chiếc điện thoại cùi bắp, việc làm quen một ai đó bắt đầu từ nụ cười ở trạm xe buýt, từ việc mượn nhau cuốn giáo trình ở thư viện. Còn bây giờ, mở kho ứng dụng ra, chỉ cần vài giây gõ tìm app tìm bạn quanh đây miễn phí là màn hình hiện lên hàng tá sự lựa chọn rực rỡ.
Chúng ta dễ dàng tải về những ứng dụng hẹn hò miễn phí, vuốt sang phải khi ưng mắt một tấm hình đại diện được chỉnh sửa kỹ càng, vuốt sang trái chỉ vì một dòng mô tả không vừa ý. Mọi thứ trở nên quá nhanh, quá tiện lợi, nhưng cũng vì thế mà chóng vánh đến nao lòng.
"Công nghệ cho chúng ta hàng ngàn kết nối trong một giây, nhưng chẳng thể bù đắp nổi một cái siết tay ấm áp hay một ánh nhìn chân thành lúc mệt mỏi."
Nỗi niềm của người trẻ và bài toán cô đơn của thế hệ trước
Không chỉ riêng người trẻ như mình hay anh em văn phòng đang loay hoay, mà ngay cả người lớn trong gia đình đôi lúc cũng lạc lõng giữa thời đại số. Nhớ đợt về quê giỗ đầu năm, ông chú mình – người đã gà trống nuôi con suốt hơn chục năm nay – bẽn lẽn kéo mình ra góc sân hỏi nhỏ: "Này cháu, chú thấy trên mạng người ta có cái app kết bạn miễn phí nào dùng được không? Ở tuổi này rồi, con cái đi làm xa hết, chiều về quanh quẩn một mình buồn quá, chú chỉ muốn có người cùng tuổi nói chuyện tâm tình".
Lúc đó, mình vừa thương chú, vừa chợt nhận ra rằng nhu cầu được sẻ chia chẳng bao giờ có giới hạn tuổi tác. Người lớn tuổi họ cũng cô đơn, cũng cần một chỗ dựa tinh thần. Mình đã dành cả buổi tối để tìm kiếm xem có app hẹn hò cho người lớn tuổi nào thực sự an toàn, tử tế và không đầy rẫy những cạm bẫy lừa đảo hay không. Chú mình trước đây thậm chí còn từng lên mạng gõ tìm kiểu ngây ngô như zalo tìm bạn gái có số điện thoại vì nghe mấy người bạn rỉ tai, suýt chút nữa thì bị mấy nhóm lừa đảo tài chính qua mạng dụ dỗ. Thế mới thấy, thế giới mạng càng hiện đại bao nhiêu thì những người thiếu kỹ năng số, hay những tâm hồn đang yếu lòng, lại càng dễ bị tổn thương bấy nhiêu.
Những khoảng lặng cần thiết giữa nhịp sống 2023
Năm 2023 này dạy cho mình nhiều bài học về sự tĩnh lặng:
• Học cách chấp nhận sự bất định: Kinh tế biến động, công việc có thể thay đổi bất cứ lúc nào, điều quan trọng nhất là giữ cho tâm mình vững vàng.
• Học cách rời xa màn hình: Tắt bớt các thông báo không cần thiết, bớt dành hàng giờ lướt những video ngắn vô thưởng vô phạt trên mạng xã hội.
• Học cách trân trọng những kết nối thật: Một buổi cà phê ngồi đối diện nhau, lắng nghe bạn bè than thở về công việc mà không cầm điện thoại lên xem.
• Học cách bao dung với chính mình: Đừng tự trách vì bản thân chưa đạt được những cột mốc rực rỡ như người ta khoe trên mạng, mỗi người đều có một múi giờ phát triển riêng.
Đôi khi mình nhận ra, chiếc app hẹn hò tốt nhất không nằm trong cửa hàng ứng dụng nào cả, mà nằm ở sự dũng cảm bước ra ngoài thế giới thực của chính mình. Dũng cảm nhận lời một buổi hẹn ăn tối của đồng nghiệp, dũng cảm bắt chuyện với một người bạn mới ở lớp học tiếng Anh, hay đơn giản là dành trọn buổi tối chủ nhật gọi điện về nhà hỏi han bố mẹ thật lâu thay vì chỉ nhắn vài ba tin nhắn báo bận.
Đêm đã về khuya, báo cáo công việc cuối cùng cũng hoàn thành. Mình gấp laptop lại, hít một hơi thật sâu làn gió mát rượi ùa vào từ ô cửa sổ. Ngày mai lại là một ngày mới với bao lo toan cơm áo gạo tiền, nhưng mình tin rằng chỉ cần chúng ta giữ được sự chân thành và trái tim ấm áp, thì dù ở năm 2023 hay bao nhiêu năm sau nữa, chúng ta rồi cũng sẽ tìm thấy bến đỗ bình yên cho riêng mình.
Anh em ZolaChat dạo này thế nào rồi? Có ai cũng đang ngồi một mình tăng ca đêm muộn hay đang trăn trở chuyện tình cảm, công việc như mình không? Cùng để lại vài dòng tâm sự phía dưới nhé, để chúng ta biết rằng giữa thế giới rộng lớn này, mình không hề đơn độc!