Cà Phê Quán Cũ, Bát Bún Vỉa Hè Và Câu Chuyện Ngồi Lại Cùng Nhau 2023

Lời chào gửi anh em ZolaChat, Những ngày cuối năm 2023 này, nhịp sống dường như đang trôi nhanh hơn bao giờ hết. Đi đâu cũng nghe mọi người bàn tán về trí tuệ nhân tạo, về ChatGPT viết hộ bài luận, những chiếc điện thoại gập bóng bẩy lướt giỏ hàng TikTok Shop, hay guồng quay làm việc hybrid luân phiên giữa nhà và văn phòng. Bản thân mình cũng là một người làm việc remote cả năm qua, mắt dính vào màn hình từ sáng đến chiều tà, bữa trưa nhiều khi chỉ là hộp cơm giao nhanh ăn vội bên bàn phím. Thế nhưng, sau tất cả những tiện ích số ấy, điều làm mình thực sự thấy ấm lòng lại là khoảnh khắc gấp laptop lại, dắt xe ra phố và tìm về một góc quán quen, hít hà mùi nước dùng bốc khói hay nhấp một ngụm cà phê phin đậm đặc. Ẩm thực, với mình, chưa bao giờ chỉ là chuyện no bụng. Nó là chiếc neo kéo chúng ta về với thực tại, là cái cớ hoàn hảo nhất để kết bạn giao lưu giữa đời thực. "Giữa kỷ nguyên mà AI có thể gợi ý cho bạn cả nghìn công thức nấu ăn trong ba giây, thì hương vị của một bát canh nóng do người đối diện gắp cho bạn vẫn là thứ công nghệ không bao giờ thay thế được." 1. Những buổi sáng cà phê vợt và câu chuyện chiếc bàn gỗ mộc Nếu anh em ở Sài Gòn lâu năm, hẳn không xa lạ gì với những quán cà phê vợt nép mình sâu trong con hẻm nhỏ ở quận Phú Nhuận hay quận 3. Giữa năm 2023 đầy biến động kinh tế và áp lực công việc, mình nhận ra những quán cà phê không biển hiệu điện tử, không decor lộng lẫy lại là nơi an yên nhất. Ngồi trên chiếc ghế đẩu con con, nghe tiếng ấm nước sôi sùng sục trên bếp than hồng, nhìn từng giọt cà phê chầm chậm chảy qua lớp vải vợt đã ngả màu thời gian. Mùi thơm khét nhẹ của bơ quyện cùng hạt Robusta rang đậm tạo nên thứ phong vị rất riêng mà những ly espresso máy hiện đại khó lòng đem lại. Kỳ lạ thay, ở góc quán này, ranh giới giữa người lạ và người quen dường như biến mất: • Bác hưu trí bên cạnh sẵn sàng chia cho bạn nửa tờ báo giấy sáng nay. • Một bạn trẻ làm freelance ngồi gập chiếc laptop lại để hỏi han về mùi mứt gừng bác chủ quán vừa đem ra mời. • Những câu chuyện mở đầu không cần thuật toán ghép đôi, chẳng cần những dòng giới thiệu bóng bẩy như trên mục tìm bạn bốn phương hay những hồ sơ hẹn hò lung linh trên mạng. Chỉ cần một nụ cười, một lời khen "cà phê hôm nay đậm đà quá chú nhỉ", thế là một mối quan hệ mới được nhen nhóm. Đôi lúc mình bật cười khi nhớ lại thời kỳ internet sơ khai mười mấy năm trước, người ta lướt web rồi gõ vội cụm từ tim ban bon trên các trang thông tin cũ với hy vọng tìm một tâm hồn đồng điệu. Còn bây giờ, ngồi đối diện nhau qua chiếc bàn gỗ xước sơn, sự chân thành hiện hữu rõ ràng qua từng ánh mắt và nụ cười. 2. Bát bún thang Hà Nội và triết lý ẩm thực cân bằng Tháng trước, mình có chuyến công tác ra Hà Nội giữa những ngày gió mùa chớm lạnh. Giữa tiết trời se se, mình được một người bạn cũ trong hội ẩm thực rủ đi ăn bún thang ở một con ngõ trên phố Cầu Gỗ. Bún thang không phải món ăn dành cho những ai vội vã. Một bát bún chuẩn vị đòi hỏi sự tỉ mỉ đến kinh ngạc: thịt gà ta xé sợi nhỏ, giò lụa thái chỉ tăm tắp, trứng tráng mỏng tang cuộn lại rồi thái sợi mảnh như sợi chỉ, củ cải dầm chua ngọt, nấm hương thơm lừng và vài cọng rau răm thái nhỏ. Nước dùng phải ninh từ xương gà, xương ống thật trong veo, ngọt thanh tự nhiên chứ không lạm dụng bột ngọt, thêm chút tinh dầu cà cuống cay tê đầu lưỡi và nửa thìa mắm tôm đánh sủi bọt. Nhìn bát bún được bày biện như một bức tranh ngũ sắc, mình chợt nhận ra ẩm thực truyền thống Việt Nam sâu sắc vô cùng: • Nó dạy ta sự kiên nhẫn: Phải chăm chút từng nguyên liệu nhỏ nhất để tạo nên sự hài hòa tổng thể. • Nó nhắc ta về tính quân bình: Âm dương, hàn nhiệt hòa quyện, làm ấm cơ thể sau những ngày dài mệt mỏi vì áp lực công việc. • Nó tạo cơ hội để trò chuyện: Khi ngồi ăn một món ăn tinh tế, chúng ta tự nhiên nói năng chậm lại, lắng nghe người đối diện nhiều hơn. Hồi xưa, lướt qua mục kết bạn bốn phương trên các mặt báo hoa niên, người ta hay tìm kiếm những người có chung sở thích nấu nướng, thích lang thang phố xá tìm món ngon. Đến tận năm 2023 này, dù công nghệ đã đi rất xa, thì việc ngồi ăn cùng nhau một bữa ngon lành vẫn là cách ngắn nhất để hai tâm hồn tìm thấy điểm chung. 3. Nấu nướng tại nhà: Liệu pháp chữa lành không tốn kém Không chỉ có hàng quán, năm 2023 này mình thấy nhiều anh em bạn bè bắt đầu quay lại việc tự vào bếp. Sau những năm tháng dịch bệnh và biến động việc làm, việc tự tay chuẩn bị mâm cơm nhà trở thành một liệu pháp tinh thần cực kỳ hiệu quả. Chẳng cần nguyên liệu đắt tiền, chỉ cần: • Một khúc cá basa hoặc cá lóc kho tộ sánh đậm màu cánh gián, nhiều tiêu sọ giã dập. • Một bát canh chua nấu dứa, cà chua và chút giá đỗ thanh mát. • Đĩa rau luộc chấm kho quẹt thơm lừng mỡ hành. Khi tự tay cầm dao thái hành, nghe tiếng mỡ phi xèo xèo trên chảo gang, tâm trí bạn hoàn toàn tách biệt khỏi những thông báo deadline dồn dập trên Slack hay Zalo. Nhiều người bạn của mình tâm sự, ngày trước khi muốn tìm một nửa hay tìm tri kỷ, họ chụp những bức ảnh đại diện thật lung linh để đăng lên các diễn đàn kết bạn bốn phương có hình với mong muốn gây ấn tượng bằng vẻ ngoài. Nhưng đến giai đoạn này, điều họ trân quý nhất ở một người bạn hay người thương lại là sự giản dị: cùng nhau đi chợ sớm, lựa bó rau tươi và san sẻ góc bếp nhỏ rộn rã tiếng cười. Lời kết Năm 2023 sắp khép lại để nhường chỗ cho những chặng đường mới. Dù cuộc sống ngoài kia có số hóa mạnh mẽ đến đâu, dù AI có thể lên thực đơn chuẩn chỉ theo từng calo, thì cảm xúc khi cắn miếng bánh xèo giòn rụm cuốn rau rừng, hay sự ấm áp khi ngồi quây quần bên nồi lẩu nghi ngút khói cùng bạn bè vẫn là những giá trị thực tế không gì thay thế nổi. Ẩm thực chính là chiếc cầu nối đẹp đẽ nhất đưa con người từ thế giới ảo trở về với đời sống chân thật. Còn anh em ZolaChat thì sao? Món ăn hay góc quán nào đã gắn bó và "chữa lành" cho các bạn nhiều nhất trong năm 2023 nhiều biến động này? Hãy để lại bình luận chia sẻ cùng mình và mọi người bên dưới nhé, biết đâu chúng ta lại tìm được một cạ cứng đi ăn cùng cuối tuần này!